Irani ofroi t’i japë fund kontrollit të tij në Ngushticën e Hormuzit nëse SHBA-të heqin bllokadën ndaj Republikës Islamike, në një propozim që do të shtynte diskutimet mbi programin bërthamor të Teheranit, sipas raporteve të medias.
Oferta u shfaq të hënën ndërsa Ministri i Jashtëm i Iranit, Abbas Araghchi, vizitoi Rusinë, një mbështetëse kyçe të Teheranit, pas anulimit të bisedimeve të mundshme për armëpushim në fundjavë midis SHBA-së dhe Iranit në Pakistan.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, anuloi udhëtimin e të dërguarve të tij dhe sugjeroi që bisedimet mund të zhvilloheshin me telefon, transmeton Telegrafi.
Sipas raporteve të medias, administrata Trump duket se nuk ka gjasa ta pranojë ofertën që Pakistani ia kaloi Uashingtonit, e cila do t’i linte të pazgjidhura mosmarrëveshjet që çuan SHBA-në dhe Izraelin të sulmonin Teheranin më 28 shkurt dhe të vrisnin udhëheqësit e tij më të lartë në breshërinë fillestare të luftës.
“Nuk mund t’i lëmë të shpëtojnë pa u ndëshkuar”, tha Sekretari i Shtetit i SHBA-së, Marco Rubio, duke folur për mediat amerikane të hënën.
“Ne duhet të sigurohemi që çdo marrëveshje që arrihet, çdo marrëveshje që arrihet, është një marrëveshje që i pengon ata përfundimisht të vrapojnë drejt një arme bërthamore në çdo moment”, shtoi Rubio.
Pavarësisht një armëpushimi të vazhdueshëm, SHBA-të dhe Irani janë të bllokuara në një bllokim mbi Ngushticën e Hormuzit, përmes së cilës kalon një e pesta e tregtisë botërore të naftës dhe gazit në kohë paqeje.
Një bllokadë amerikane që hyri në fuqi në mesin e prillit ka çuar në një bllokadë të dyfishtë, diçka që Trump thotë se është projektuar për të parandaluar Teheranin të shesë naftën e tij, duke e privuar atë nga të ardhura thelbësore, ndërsa gjithashtu potencialisht krijon një situatë ku Irani duhet të ndërpresë prodhimin sepse nuk ka ku të ruajë naftë.
Mbyllja ka ushtruar gjithashtu presion mbi Trump, pasi çmimet e naftës dhe benzinës janë rritur ndjeshëm përpara zgjedhjeve të rëndësishme të mesit të mandatit, duke ushtruar presion mbi aleatët e tij të Gjirit, të cilët përdorin rrugën ujore për të eksportuar naftën dhe gazin e tyre.
Të hënën, çmimi i naftës së papërpunuar Brent, standardi ndërkombëtar, u mbyll mbi 108 dollarë për fuçi, rreth 50% më i lartë se sa ishte kur filloi lufta.
Në një deklaratë të përbashkët të udhëhequr nga Bahreini, dhjetëra vende përsëritën thirrjet për të hapur rrugën ujore kritike të hënën, pikërisht kur Sekretari i Përgjithshëm i Kombeve të Bashkuara, António Guterres i tha Këshillit të Sigurimit se numri i viktimave humanitare po rritet.
“Këto presione po derdhen në rezervuarë karburanti bosh, rafte bosh — dhe pjata bosh”, tha ai.
Në të gjithë Evropën, udhëheqësit shprehën gjithashtu zhgënjimin e tyre.
Kancelari gjerman Friedrich Merz kritikoi Uashingtonin për hyrjen në luftë pa atë që ai e quajti një strategji.
“Problemi me konflikte të tilla është gjithmonë i njëjtë: Nuk ka të bëjë vetëm me hyrjen. Duhet edhe të dalësh”, tha Merz.
Në Paris, Ministri i Jashtëm francez Jean-Noël Barrot kritikoi të gjitha palët, por theksoi se kriza filloi vetëm pasi SHBA-të dhe Izraeli goditën Iranin pa qëllime të qarta “në një mënyrë që shpërfill ligjin ndërkombëtar”.
Barrot dënoi Teheranin për mbylljen e kalimit.
“Ngushtica janë arteriet e botës. Ato nuk janë pronë e asnjë individi”, tha ai. /Telegrafi/
