Ekonomia kombëtare ka regjistruar sërish një tendencë rritëse të inflacionit, duke shtuar barrën financiare mbi familjet dhe bizneset në vend. Ky dinamikë, e ushqyer nga faktorë të brendshëm dhe pasiguritë në tregjet globale, ka rezultuar në një përshkallëzim të kostos së jetesës, duke vënë në pah presionet mbi buxhetin e konsumatorëve shqiptarë dhe fuqinë e tyre blerëse.
Sipas të dhënave të publikuara nga Instituti i Statistikave (INSTAT), Indeksi i Çmimeve të Konsumit (IÇK) arriti në muajin mars në nivelin e 2.6%. Kjo shifër pasqyron kryesisht një rritje të ndjeshme të çmimeve në disa kategori kyçe shpenzimesh, siç janë qiratë dhe kostot e transportit, të cilat kanë luajtur një rol dominues në këtë përshkallëzim inflacionist.
Në analizën e detajuar të IÇK-së për marsin, kontributi i qirave ishte veçanërisht i lartë, duke ndikuar me 0.95% në indeksin e përgjithshëm. Transporti gjithashtu pati një peshë të konsiderueshme, me një ndikim prej 0.48%. Kësaj i shtohet edhe kategoria e ushqimeve, e cila kontribuoi me 0.44%, si dhe mobiliet me 0.18%, së bashku me shërbimet e restoranteve dhe akomodimit, të cilat gjithashtu shënuan rritje të çmimeve, duke ndikuar në rritjen e përgjithshme të kostos së jetesës.
Megjithatë, janë pikërisht ushqimet ato që ndikojnë më thellë në buxhetin e përditshëm të qytetarëve. Kjo kategori zë mbi 40% të shpenzimeve të një familjeje mesatare në Shqipëri, duke e bërë çdo luhatje çmimi një goditje të drejtpërdrejtë ndaj aftësisë blerëse. Rritja e inflacionit për muajin mars u ndikua ndjeshëm nga kjo kategori esenciale. Konkretisht, çmimet e frutave, perimeve dhe zarzavateve kanë arritur nivele të papërballueshme, me shembullin e domateve që tregtohen nga 350 lekë deri në 450 lekë për kilogramë, duke vështirësuar aksesin e qytetarëve në produkte bazë.
Ekspertët e mbrojtjes së konsumatorëve e vlerësojnë këtë nivel çmimesh si abuziv, duke theksuar se rritjet aktuale nuk justifikohen plotësisht nga faktorë të tillë si konflikti ndërkombëtar apo përmbytjet e fundit në vend. Granit Sokolaj, përfaqësues i Linjës Kombëtare për Mbrojtjen e Konsumatorëve, solli si shembull faktin se domatet e importuara nga Greqia dhe Turqia hyjnë në doganë me çmime prej rreth 50 lekësh, ndërsa shiten në tregun me pakicë me 400-500 lekë. Sokolaj e cilësoi këtë praktikë si një “abuzim total” ndaj konsumatorëve, duke shtuar se ndërsa dy faktorët (konflikti ndërkombëtar dhe përmbytjet) mund të ndikojnë në rritjen e kostove, ato nuk mund të shërbejnë si justifikim për abuzime masive në treg.
Ndërkohë, parashikimet e ekspertëve sugjerojnë një vazhdim të tendencës rritëse të inflacionit edhe në muajt e ardhshëm. Një kalim i nivelit të inflacionit përtej objektivit prej 3% të caktuar nga Banka e Shqipërisë, pritet të shkaktojë një rishikim të politikës monetare, me synim stabilizimin e çmimeve dhe ruajtjen e fuqisë blerëse të monedhës kombëtare, duke adresuar kështu presionet e vazhdueshme mbi ekonominë shqiptare.
Burimi: top-channel.tv


