Një ekip ndërkombëtar kërkimor i udhëhequr nga Universiteti Curtin në Australi ka gjetur prova për praninë e qelizave të kuqe të gjakut të fosilizuara dhe aminoacideve të kolagjenit për herë të parë, duke ndryshuar rrënjësisht atë që dimë për ruajtjen e fosileve dhe strukturave molekulare me kalimin e kohës gjeologjike.
Studimi, i botuar në revistën Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS), përshkruan zbulimin e qelizave të kuqe të gjakut të fosilizuara dhe biomolekulave të hemës së paprekur (hema është përbërësi i hemoglobinës që lidhet dhe transporton oksigjenin) në kockat e gjymtyrëve të një dinosauri teropod 115 milionë vjeçar, Aratasaurus museunacionali. Kockat e fosilizuara u gjetën në Brazilin verilindor.
Brenda kockave, u gjetën qeliza të shumta të kuqe të gjakut, të ruajtura brenda kanaleve vaskulare. Studimet e mëparshme kanë raportuar praninë e mundshme të strukturave që i ngjajnë qelizave të kuqe të gjakut në fosile. Megjithatë, sipas ekipit të hulumtimit, hulumtimi i ri është i pari që konfirmon kimikisht praninë e molekulave të derivuara nga hemoglobina brenda qelizave.
Ekipi i hulumtimit beson se ruajtja e shkëlqyer e qelizave është për shkak të faktit se dinosauri u varros shpejt pas vdekjes së tij, në një mjedis me përmbajtje të ulët oksigjeni dhe të pasur me mikroorganizma.
Read more:“Unë jam i pari!”, kaos jashtë dyqanit Apple për shkak të blerjes së iPhone 18 në Australi
“Zbulimi i molekulave të paprekura të derivuara nga hemi brenda qelizave të kuqe të gjakut 115 milionë vjeçare është i habitshëm. “Ky është vërtet një zbulim historik”, thotë udhëheqësja e studimit dhe drejtoresha themeluese e Qendrës së Australisë Perëndimore për Gjeokimi Organike dhe Izotopike në Universitetin Curtin, Clytie Grice.
Siç shpjegon ajo, zbulimi “jo vetëm që zgjeron të dhënat e njohura fosile të gjakut, por gjithashtu ofron një “dritare” të drejtpërdrejtë molekulare në fiziologjinë e kafshëve që janë zhdukur prej kohësh, duke na lejuar të kuptojmë më mirë si vetë kafshët ashtu edhe mjedisin në të cilin ato jetonin”.
Read more:TikTok në telashe në Brazil! Gjobë 29.8 milionë dollarë për shkelje të të dhënave
Nga ana e tij, kreu i Shkollës së Shkencave të Tokës dhe Planetare të të njëjtit universitet, Martin Van Kranendonk, thekson se hulumtimi ripërcakton se si strukturat molekulare mund të ruhen me kalimin e kohës ose në kushte veçanërisht të pafavorshme, gjë që mund të ketë implikime edhe për astrobiologjinë, si dhe kërkimin për jetën e lashtë në Univers.
