Kalo te përmbajtja
  • EN
  • SQ
  • IT
  • FR
  • ES
  • DE
  • EL
VA-NEWS VA-NEWS
  • Home
  • Aktualitet
  • Editoriale
  • Shëndetësi
  • Teknologji
  • Sport
  • Lifestyle
  • Showbiz
  • Udhëtime
LIVE
Navigim

VA-NEWS

  • Home
  • Aktualitet
  • Editoriale
  • Shëndetësi
  • Teknologji
  • Sport
  • Lifestyle
  • Showbiz
  • Udhëtime
Shkurtore
Kreu Të Rejat
LIVE
Gjuha
  • EN
  • SQ
  • IT
  • FR
  • ES
  • DE
  • EL

Kërko lajme

  1. Kryefaqja
  2. Botë
  3. Kina tejkalon Rusinë, zyrtarisht investitori më i madh i huaj në Azinë Qendrore
Botë

Kina tejkalon Rusinë, zyrtarisht investitori më i madh i huaj në Azinë Qendrore

• 14 Qershor, 2026 • 5 min lexim • 👁 10
◉ WhatsApp 𝕏 X
News

Kina e ka tejkaluar Rusinë si investitori më i madh i huaj direkt në Azinë Qendrore, rajonin e pasur me burime natyrore që ka qenë në sferën e ndikimit të Moskës për një kohë të gjatë, por që tani po tërheq gjithnjë e më shumë interesin e Pekinit, sipas të dhënave të Bankës Euroaziatike për Zhvillim (EDB).

Investimet e drejtpërdrejta kumulative të Kinës në Azinë Qendrore gjatë dekadës së fundit kanë tejkaluar 35 miliardë dollarë deri në vitin 2025, thuhet në një raport të EDB-së të publikuar në dhjetor. E themeluar në vitin 2006 nga Rusia dhe Kazakistani, banka promovon tregtinë dhe integrimin ekonomik mes shtatë ish-republikave sovjetike.

Gjatë një samiti rajonal në tetor, presidenti i Rusisë, Vladimir Putin, theksoi se investimet e drejtpërdrejta kumulative të Rusisë në Azinë Qendrore arrijnë rreth 20 miliardë dollarë, një shifër që ai vetë e vlerësoi më shumë si “modeste”.

Investimet ruse në Azinë Qendrore kanë rënë që nga viti 2022, si pasojë e kostove ekonomike të pushtimit të plotë të Ukrainës dhe sanksioneve perëndimore që pasuan. Gjatë kësaj periudhe, Kina ka zgjeruar ndjeshëm praninë e saj ekonomike në rajon.

Read more:870 milionë paund investim/ Ish-sekretari kërkon që Britania t’i bashkohet bankës globale për mbrojtjen: Duhen fonde shtesë

Përqendrimi te energjia

Kina, importuesja më e madhe e energjisë në botë, ka investuar shumë në sektorin e naftës dhe gazit në Azinë Qendrore, ndërkohë që po zgjeron investimet edhe në energjinë e pastër, përpunimin e mineraleve dhe infrastrukturën e transportit tranzit në rajon.

Kazakistani dhe Uzbekistani, dy ekonomitë më të mëdha të Azisë Qendrore, si dhe Turkmenistani i pasur me burime energjetike, kanë qenë përfituesit kryesorë të investimeve kineze. Sipas EDB-së, këto tri vende përbëjnë rreth 90 për qind të kapitalit total kinez të investuar në rajon.

Ndër projektet më të mëdha të Pekinit është investimi prej 9.4 miliardë dollarësh i Korporatës Kombëtare Kineze të Naftës për zhvillimin e fushës së naftës Bagtyyarlyk në Turkmenistan.

Një tjetër kompani shtetërore kineze, Sinopec, ka investuar 2.1 miliardë dollarë në fushën e naftës Aqtobe në Kazakistan.

Read more:Më shumë kredi në muajin prill/ Bizneset rritën kërkesat për investime, nga ana tjetër individët shtuan kursimet

Ndërkohë, China Energy, një kompani në pronësi të shtetit, ka investuar rreth 2 miliardë dollarë në centrale të reja të energjisë diellore në Uzbekistan.

Investimet kineze në Uzbekistan janë rritur nga 2.1 miliardë në 10.7 miliardë dollarë gjatë pesë vjetëve të fundit, duke tejkaluar ritmin e rritjes në të gjitha vendet e tjera të Azisë Qendrore.

Ekonomia e Uzbekistanit mbështetet kryesisht në eksportin e burimeve natyrore, përfshirë arin dhe mineralet strategjike, si dhe në bujqësi.

Ekspertja e Azisë Qendrore, Nargiza Muratalieva, tha se Uzbekistani ka siguruar investime kineze në sektorët e energjisë dhe prodhimit, ndërsa përpiqet të largohet nga një “ekonomi e bazuar në lëndë të para”.

Read more:Video/ Takimi me homologun Xi Jinping, Putin mbërrin në Pekin, pritet me ceremoni madhështore nga zyrtarët e lartë kinezë

“Tashkenti po fokusohet te investimet në prodhim dhe energji, ndërsa sfidat klimatike e kanë bërë energjinë e rinovueshme dhe modernizimin e rrjetit energjetik prioritet strategjik”, tha Muratalieva për Radion Evropa e Lirë.

Në Kirgizi dhe Taxhikistan, ekonomitë më të vogla të Azisë Qendrore, investimet kineze janë përqendruar kryesisht në projekte të mëdha infrastrukturore dhe energjetike, përfshirë korridoret e transportit, qendrat logjistike dhe zhvillimin e hidrocentraleve.

Rusia mbetet aktor kyç

Ekspertët thonë se Rusia vazhdon të jetë një partner i rëndësishëm ekonomik dhe strategjik për Azinë Qendrore, pavarësisht rritjes së investimeve kineze në rajon.

Read more:Maturantët sfidojnë me teknologji, Tirana College of Technology promovon inovacionin dhe inteligjencën artificiale

Ata theksojnë varësinë e Azisë Qendrore nga rrugët transite që kalojnë përmes Rusisë, si dhe faktin që miliona punëtorë migrantë nga rajoni janë të punësuar në këtë vend.

“Pothuajse çdo familje në zonat rurale të Taxhikistanit dhe Kirgizit, dhe ndoshta në një masë më të vogël edhe në vendet e tjera të Azisë Qendrore, varet nga remitancat që vijnë nga Rusia”, tha për REL-in një profesor universiteti në qytetin verior taxhik të Kujandit, i cili foli në kushte anonimiteti nga frika e hakmarrjes.

“Moska mbetet fuqi e rëndësishme pavarësisht nivelit të investimeve të saj financiare”, shtoi ai.

Zhanibek Arynov, ekspert i marrëdhënieve ndërkombëtare nga Kazakistani, tha se “ideja e një konkurrence mes Rusisë dhe Kinës në Azinë Qendrore” shpesh ekzagjerohet. Sipas tij, vendet e Azisë Qendrore po tërheqin investime në sektorët e tyre strategjikë nga të dyja vendet.

Read more:“Po me ‘Paketën e Maleve’ ç’kanë flamengot e bulevardit?”, Rama: Shqipëria drejt turizmit të kampionëve, jo izolimit të natyrës

Megjithatë, Arynov shtoi se “nga perspektiva politike”, shpesh është më e lehtë për vendet e Azisë Qendrore të bëjnë biznes me Kinën.

“Sepse qasja e Kinës zakonisht është: ‘biznesi është biznes’”, tha ai.

“Në rastin e Rusisë, megjithatë, ndonjëherë shohim se Moska nuk kujdeset vetëm për përfitimet ekonomike dhe fitimet, por edhe për çështje të tilla si statusi i gjuhës ruse në rajon, si dhe tema të tjera që lidhen me politikën e brendshme të këtyre vendeve”, përfundoi ai. /rel

Lexo edhe
VA News
Botë

Izraeli dhe Hezbollahu arrijnë marrëveshjen e armëpushimit, hyn në fuqi pasdite

VA News
Botë

Irani kushtëzon bisedimet me SHBA-në: Nëse nuk ka armëpushim te plotë në Liban…

Tags: #Banka #Biznes #Biznesi #China #Ekonomi #ekonomia #Energy #Evropa

Gazetar i VA News.

Nga e njëjta kategori
  • Izraeli dhe Hezbollahu arrijnë marrëveshjen e armëpushimit, hyn në fuqi pasdite
  • Irani kushtëzon bisedimet me SHBA-në: Nëse nuk ka armëpushim te plotë në Liban…
  • “Pranova foton sepse më erdhi keq”/ Meloni reagon ashpër pas deklaratës së Trump: Jam e shokuar, unë dhe Italia nuk lutemi kurrë
  • Ngërç në negociatat SHBA-Iran, sulmet izraelite në Liban shtyjnë bisedimet
  • Andy Burnham fiton zgjedhjet e pjesshme, rriten presionet ndaj Keir Starmer në Partinë Laburiste
Nga të njëjtat tag-e
  • Pagat rriten nga mungesa e stafit, Banka e Shqipërisë: Emigrimi po zbraz tregun e punës, bizneset rrisin pagat
  • Protesta shton pasiguritë ekonomike, Banka e Shqipërisë: Mund të frenojë investimet dhe aktivitetin turistik në të ardhmen
  • Inflacioni ngjitet në 3.4% në tetor/ Shtrenjtohen ushqimet dhe transporti, rritet presioni mbi buxhetet familjare
  • Bien kreditë me probleme në banka/ Në 3.59%, pranë nivelit më të ulët në 19 vite, huadhënia rritet me 12.5%
  • Protestat e dhunshme ngadalësojnë ekonominë, Ibrahimaj: Bizneset po ndiejnë pasojat, rritja do të jetë më e ulët
Më të lexuarat — 48h
  1. 01
    Kronikë Protestuesit bllokim rrugësh dhe marshim, një grup mblidhen te Kryeministria! I vënë flakën koshave të plehrave (VIDEO) 5 lexime · 10 orë më parë
  2. 02
    Sociale Protestuesit bllokim rrugësh dhe marshim, një grup mblidhen te Kryeministria! I vënë flakën koshave të plehrave (VIDEO) 4 lexime · 10 orë më parë
  3. 03
    Teknologji E prenë, e zien, por e “mashtroi” vdekjen/ Misteri i ‘meduzës së pavdekshme’ që mund të fshehë sekretin e anti-plakjes 3 lexime · 1 ditë më parë
  4. 04
    Politikë Ashpërsohet “lufta” mes Veliajt dhe Ramës/ Kryebashkiaku firmos shkarkimin e 2 drejtorëve, ikën Rigers Sheqeri i IMT dhe Zhaneta Beqiri e kopshteve 3 lexime · 9 orë më parë
  5. 05
    Kronikë Rinas/ Kërcënim për bombë në avionin nga Manchesteri, policia kontrollon me qen antieksploziv! S’gjendet asnjë send shpërthyes 2 lexime · 1 ditë më parë
  6. 06
    Ekonomi Subvencionet për 48 mijë fermerë/ Skema kombëtare, 34 mijë fermerë marrin këstin e parë, pagesat deri më 31 dhjetor 2 lexime · 1 ditë më parë
  7. 07
    Sociale Lezha feston 82-vjetorin e çlirimit, homazhe te Varrezat e Dëshmorëve dhe koncert festiv nga nxënësit (VIDEO) 1 lexime · 1 ditë më parë
Artikuj të Ngjashëm
VA News
Botë

Izraeli dhe Hezbollahu arrijnë marrëveshjen e armëpushimit, hyn në fuqi pasdite

Izraeli dhe Hezbollahu kanë rënë dakord për një armëpushim, i cili ka hyrë në fuqi në orën 16:00…

Viral Alert News • 5 muaj më parë • 1 min lexim
VA News
Botë

Irani kushtëzon bisedimet me SHBA-në: Nëse nuk ka armëpushim te plotë në Liban…

Irani nuk do të rifillojë bisedimet me Shtetet e Bashkuara pa u vendosur një armëpushim gjithëpërfshirës në Liban,…

• 5 muaj më parë • 1 min lexim
VA News
Botë

“Pranova foton sepse më erdhi keq”/ Meloni reagon ashpër pas deklaratës së Trump: Jam e shokuar, unë dhe Italia nuk lutemi kurrë

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka shkaktuar polemika me deklaratat e tij për kryeministren italiane Giorgia Meloni, duke…

• 5 muaj më parë • 2 min lexim
VA-NEWS VA-NEWS

Portal modern i lajmeve të besueshme, të pavarura dhe multilanguage. Informacion i saktë, çdo ditë.

  • Aktualitet
    • Botë
    • Ekonomi
    • Kronikë
    • Politikë
    • Sociale
  • Editoriale
  • Teknologji
  • Uncategorized
  • © 2026 VA News. Bërë me ♥ në Shqipëri
    ⌂ Kreu ◷ Të Rejat

    Powered by CookieAdmin
    Necessary cookies enable essential site features like secure log-ins and consent preference adjustments. They do not store personal data.
    None
    Functional cookies support features like content sharing on social media, collecting feedback, and enabling third-party tools.
    None
    Analytical cookies track visitor interactions, providing insights on metrics like visitor count, bounce rate, and traffic sources.
    None
    Advertisement cookies deliver personalized ads based on your previous visits and analyze the effectiveness of ad campaigns.
    None
    Unclassified cookies are cookies that we are in the process of classifying, together with the providers of individual cookies.
    None
    Powered by CookieAdmin