Nënshkrimi i marrëveshjes bërthamore mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit ka shkaktuar reagime të forta në Izrael, ku qeveria e kryeministrit Benjamin Netanyahu po e sheh zhvillimin si një goditje të rëndësishme politike dhe strategjike.
Marrëveshja, e shpallur nga presidenti amerikan Donald Trump, vjen vetëm pak muaj para zgjedhjeve në Izrael dhe në një moment kur Netanyahu kishte premtuar një qëndrim të ashpër ndaj Teheranit. Sipas raportimeve, kryeministri izraelit është gjithnjë e më i izoluar në kundërshtimin e tij ndaj marrëveshjes, ndërsa shumica e aleatëve ndërkombëtarë kanë shprehur mbështetje për zgjidhjen diplomatike.
Edhe në Uashington, kundërshtimi ndaj marrëveshjes duket i kufizuar. Aleatët tradicionalë të Izraelit në kampin konservator amerikan kanë shmangur kritikat e drejtpërdrejta ndaj një marrëveshjeje që mban firmën e Trumpit.
Ndryshe nga viti 2015, kur Netanyahu u shfaq hapur kundër marrëveshjes bërthamore me Iranin, këtë herë hapësira e tij për të sfiduar publikisht Shtëpinë e Bardhë duket shumë më e kufizuar. Megjithatë, sipas mediave amerikane dhe izraelite, pakënaqësitë brenda qeverisë izraelite janë shprehur në mënyrë jozyrtare përmes kontakteve me gazetarët dhe komenteve në media.
Tensionet janë shtuar edhe pas disa deklaratave të Trumpit, i cili megjithëse ka vlerësuar bashkëpunimin me Netanyahun, ka shfaqur publikisht mospajtime për disa nga veprimet e qeverisë izraelite. Presidenti amerikan ka theksuar se dëshiron një zgjidhje afatgjatë për konfliktet në rajon dhe ka bërë thirrje për shmangien e veprimeve që mund të rrezikojnë procesin diplomatik.
Një nga pikat më të debatueshme të marrëveshjes lidhet me Libanin. Dokumenti parashikon që armëpushimi të përfshijë edhe frontin mes Izraelit dhe Hezbollahut, ndërsa në fazën e ardhshme synohet një zgjidhje politike që mund të çojë në tërheqjen e forcave izraelite nga disa zona të Libanit jugor.
Qeveria izraelite ka bërë të ditur se nuk është dakord me këtë pjesë të marrëveshjes dhe këmbëngul se çdo tërheqje duhet të kushtëzohet me çarmatimin e Hezbollahut. Nga ana tjetër, administrata amerikane thekson se Izraeli do të ruajë të drejtën për t’u vetëmbrojtur në rast të kërcënimeve apo sulmeve.
Read more:Mediat pro-Netanyahu sulmojnë marrëveshjen SHBA-Iran, rriten tensionet me Uashingtonin
Analistët vlerësojnë se marrëveshja mund të ndryshojë ndjeshëm ekuilibrat në Lindjen e Mesme dhe njëkohësisht të ndikojë në klimën politike në Izrael. Për Benjamin Netanyahun, i cili e ka ndërtuar për vite me radhë politikën e tij mbi kundërshtimin e programit bërthamor iranian, zhvillimi i fundit konsiderohet një nga sfidat më të mëdha politike të viteve të fundit.
