Një letër e hapur drejtuar udhëheqësve evropianë, e nënshkruar nga qytetarë shqiptarë të diasporës dhe e botuar në revistën franceze Le Courrier des Balkans, shpreh shqetësimin për gjendjen e demokracisë, shtetit të së drejtës, mbrojtjes së mjedisit dhe largimin masiv të shqiptarëve nga vendi. Përmes këtij apeli, autorët i bëjnë thirrje Evropës të mos mjaftohet me retorikën mbi reformat, por të dëgjojë zërin e qytetarëve që kërkojnë llogaridhënie, respekt dhe një të ardhme për Shqipërinë.
“Ne refuzojmë që betoni që mbulon plazhet, pyjet dhe peizazhet e mbrojtura të paraqitet si përparim. Ne refuzojmë që pasuritë e një vendi të tërë të përqendrohen gradualisht në duart e pak vetëve, ndërsa qytetarëve të zakonshëm u kërkohet të presin në heshtje. Së fundmi, në faqet e Financial Times, Kryeministri ynë, Edi Rama, zgjodhi t’u përgjigjej kritikëve të tij me dy fjalë që tronditën thellë një pjesë të popullit shqiptar: “Fuck you.” Dy fjalë. Dy fjalë që zbulojnë më mirë se çdo fjalim i përgatitur me kujdes hendekun që është krijuar midis një pjese të pushtetit dhe atyre që ai është i thirrur t’u shërbejë”, thekson letra.
Për demokracinë, dinjitetin qytetar dhe të ardhmen e Shqipërisë
Të nderuar udhëheqës evropianë,
Po ju shkruajmë nga Shqipëria, nga Franca, nga Italia, nga Gjermania, nga Belgjika, nga Greqia dhe nga çdo cep i Evropës ku shqiptarët kanë marrë me vete kujtimet, shpresat dhe dashurinë për vendin e tyre.
Ne jemi shqiptarë.
Disa prej nesh jetojnë në Shqipëri. Të tjerë janë detyruar të largohen për të kërkuar diku tjetër mundësitë, dinjitetin dhe të ardhmen që vendi i tyre nuk ua ofronte më.
Megjithatë, largësia nuk e ka zbehur kurrë lidhjen tonë me atdheun.
Prej javësh, dhjetëra mijëra shqiptarë po ngrihen, protestojnë, debatojnë dhe shpresojnë.
Ata nuk po e djegin vendin e tyre.
Ata nuk kërkojnë privilegje.
Ata kërkojnë të dëgjohen.
Ata kërkojnë llogaridhënie.
Ata kërkojnë një të ardhme.
Dhe rikujtojnë një ide të thjeshtë:
Shqipëria nuk është në shitje.
As brigjet e saj.
As malet e saj.
As lumenjtë e saj.
As hapësirat e saj natyrore të mbrojtura.
As interesi publik.
As demokracia e saj.
Ne refuzojmë që shkatërrimi i natyrës të quhet “zhvillim”.
Ne refuzojmë që betoni që mbulon plazhet, pyjet dhe peizazhet e mbrojtura të paraqitet si përparim.
Ne refuzojmë që pasuritë e një vendi të tërë të përqendrohen gradualisht në duart e pak vetëve, ndërsa qytetarëve të zakonshëm u kërkohet të presin në heshtje.
Së fundmi, në faqet e Financial Times, Kryeministri ynë, Edi Rama, zgjodhi t’u përgjigjej kritikëve të tij me dy fjalë që tronditën thellë një pjesë të popullit shqiptar:
“Fuck you.”
Dy fjalë.
Dy fjalë që zbulojnë më mirë se çdo fjalim i përgatitur me kujdes hendekun që është krijuar midis një pjese të pushtetit dhe atyre që ai është i thirrur t’u shërbejë.
Mjaft më duke parë Evropën të duartrokasë fjalimet për reformat, ndërkohë që kthen kokën nga ana tjetër kur qytetarët denoncojnë korrupsionin, klientelizmin, shkatërrimin e mjedisit, emigrimin e një brezi të tërë, rrënimin e besimit publik dhe arrogancën e pushtetit.
Sepse, kur një udhëheqës u përgjigjet në këtë mënyrë atyre që vuajnë, atyre që protestojnë, atyre që ende guxojnë të besojnë te demokracia, kjo nuk është thjesht një fyerje vulgare.
Është një vizion i pushtetit absolut, madje arbitrar, ku respekti nuk i detyrohet më qytetarëve, por kërkohet prej tyre.
Po ju shkruajmë sepse na ka ardhur në majë të hundës.
Mjaft më duke parë Evropën të duartrokasë fjalimet për reformat, ndërkohë që mbyll sytë përballë korrupsionit, klientelizmit, shkatërrimit të mjedisit, largimit të një brezi të tërë, rrënimit të besimit publik dhe arrogancës së pushtetit.
Mjaft më duke parë vendin tonë të paraqitet si një histori suksesi, ndërkohë që kaq shumë nga bijtë dhe bijat e tij largohen sepse nuk shohin më të ardhmen e tyre aty.
Mjaft më duke parë qytetarë të guximshëm të trajtohen si armiq vetëm sepse refuzojnë të heshtin.
Ne nuk ju kërkojmë të zgjidhni një kamp politik.
Ju kërkojmë të zgjidhni kampin e demokracisë.
Kampin ku qeveritë dëgjojnë popullin e tyre.
Kampin ku respektohet liria e shprehjes.
Kampin ku kritika nuk barazohet me tradhtinë.
Kampin ku qytetarëve nuk u kërkohet të heshtin kur institucionet pushojnë së mbrojturi ata.
Historia evropiane është shkruar nga popuj që guxuan të ngrinin kokën.
Punëtorët e Gdańskut.
Studentët e Pragës.
Berlinezët përballë Murit.
Gratë që kërkonin të drejtën e votës.
Qytetarë që, në një moment të historisë së tyre, refuzuan të pranonin se përçmimi ishte çmimi i stabilitetit.
Pse guximi i tyre duhet të festohet në librat e historisë dhe të injorohet kur shfaqet sot?
Ne kemi protestuar.
Ne kemi shkruar.
Ne kemi folur.
Ne kemi kaluar kufij për t’u bashkuar me ata që mbushin sheshet e Tiranës.
Dhe ajo që pamë nuk ishte as urrejtje, as dhunë.
Pamë diçka shumë më të fuqishme.
Qytetarë që refuzojnë ta braktisin vendin e tyre në duart e indiferencës.
Ja pse po ju shkruajmë.
Jo për të kërkuar dhembshurinë tuaj.
Por për të kërkuar vëmendjen tuaj.
Sepse heshtja ndërkombëtare shpesh interpretohet si leje.
Sepse devijimet autoritare lulëzojnë kur demokracitë zgjedhin të shohin nga ana tjetër.
Sepse një popull që ngrihet paqësisht meriton më shumë se përçmim.
Dhe sepse, në fund të fundit, Evropa nuk do të gjykohet nga fjalimet që mban për demokracinë.
Ajo do të gjykohet nga popujt që zgjedh të dëgjojë kur ata i kërkojnë ndihmë.
Ne ftojmë të zgjedhurit, intelektualët, gazetarët, mbrojtësit e mjedisit, artistët, sindikalistët dhe të gjithë qytetarët që besojnë te vlerat demokratike të qëndrojnë në krahun tonë.
Jo për një parti.
Jo për një udhëheqës.
Por për një parim të thjeshtë:
Asnjë qeveri nuk është mbi popullin e saj dhe asnjë vend nuk duhet të trajtohet si një mall për t’u shitur.
Populli i saj nuk është në shitje.
E ardhmja e saj nuk është në shitje.
Paris, qershor 2026
Kolektivi i qytetarëve të diasporës shqiptare në Evropë
